Đồng Bitcoin, ảo ảnh của một đồng tiền tự do

ĐỒNG BITCOIN, ẢO ẢNH CỦA MỘT ĐỒNG TIỀN TỰ DO

Sandra Moatti

hinhdaubaiĐồng Bitcoin, đồng tiền ảo được tạo ra cách đây năm năm, muốn thoát khỏi các tổ chức trung gian và các tổ chức phát hành. Ngày nay, nó được coi như là một tài sản đầu cơ hơn là một phương tiện thanh toán. Tiếp tục đọc

Advertisements

Những đồng tiền thay thế để làm biến đổi xã hội

NHỮNG ĐỒNG TIỀN THAY THẾ ĐỂ LÀM BIẾN ĐỔI XÃ HỘI

Marie FARE, nhà kinh tế, UMR Triangle, Đại học Lumière Lyon II.

Từ những năm 1980, đã có nhiều làn sóng đồng tiền địa phương, đồng tiền xã hội và đồng tiền bổ túc nổi lên, từ phương Bắc đến phương Nam, thúc đẩy những cơ năng và mô hình đa dạng.

Người ta gọi các mô hình đó là LETS (Local Exchange Trading System, Hệ thống giao dịch thương mại địa phương). Chúng ra đời vào những năm 1982-1983 ở Canada và là sự khởi đầu của một làn sóng chưa từng có trong lịch sử đương đại của các đồng tiền xã hội và bổ túc (viết tắt là MSC, monnaies sociales et complémentaires). Kể từ đó, sự xuất hiện và phổ biến trên thế giới, đặc biệt ở châu Âu, của các đồng tiền này đã thúc đẩy những cơ năng và mô hình đa dạng. Thực tế của việc sử dụng và mục đích của các công cụ trao đổi địa phương về sản phẩm, dịch vụ và hiểu biết mới là gì? Các giới hạn và điều kiện để phát triển chúng là gì? Tổng quan.

Việc triển khai một đồng tiền xã hội và bổ túc tự thân nó không phải là một mục đích, nhưng ngược lại là để giúp đạt được một số mục tiêu mà đồng tiền quốc gia chưa đáp ứng được. Có ba mục tiêu chính: hỗ trợ sự phát triển địa phương, làm tăng giá trị các hành vi về sinh thái và tăng cường sự hỗ trợ và đoàn kết lẫn nhau. Nếu một số các đồng tiền này được tạo ra và phát triển trong các thời kỳ khủng hoảng kinh tế (đồng Wir ở Thụy Sĩ trong những năm 1930, hay đồng Trueque Argentina vào đầu những năm 2000), thì có những đồng tiền khác được tạo ra với viễn cảnh làm biến đổi xã hội (quá trình chuyển đổi) từ nhận định là một cuộc khủng hoảng nhiều chiều kích (kinh tế, xã hội, môi trường và biểu tượng) đòi hỏi phải có những phản ứng mang tính hệ thống. Thế nhưng, tiền tệ mang tính đặc biệt “dễ bảo” và có thể tăng củng cố việc quảng bá và triển khai bền vững nhiều mục tiêu về xã hội, kinh tế và môi trường. Tiếp tục đọc

Các lý thuyết tiền tệ: mặt phải mặt trái

Những bí ẩn của tiền tệ

CÁC LÝ THUYẾT TIỀN TỆ: MẶT PHẢI MẶT TRÁI

Patrick CASTEX

Patrick Castex

Một số phân tích khẳng định rằng tiền tệ không gây ảnh hưởng đến sự vận hành thực của nền kinh tế, một số phân tích khác thì nói ngược lại. Nếu có khả năng gây ảnh hưởng nhiều, thì các chính sách tiền tệ cũng có những hạn chế.

Trước tiên chúng ta chỉ thấy có tiền tệ. Từ thế kỷ XVI đến cuối thế kỷ XVIII, với trường phái trọng thương, tiền tệ là thực tế của sự giàu có: tiền tệ, đó là vàng hay bạc. Khi cô nàng (tiền tệ) khỏe mạnh, thì giá cả tăng lên. Khi thiết lập một quan hệ nhân quả giữa sự gia tăng tiền tệ trong lưu thông và tình trạng lạm phát, Jean Bodin đã phát triển lý thuyết định lượng tiền tệ đầu tiên, vào giữa thế kỷ XVI. Trước đây, lạm phát (“giá cả đắt đỏ mọi thứ” được lý giải bởi việc các quân vương “cắt xén” trọng lượng các kim loại quý trong các đồng tiền: cũng một đồng tiền đó nhưng có trọng lượng kim loại ít hơn sẽ cho phép mua ít hàng hơn. Nhưng chúng ta thấy lợi nhiều hơn hại ở sự việc trên: sự kích hoạt các giao dịch trao đổi thương mại và sự cắt giảm lãi suất thực tế (một khi tình trạng lạm phát đã hạ) đã được các nhà buôn và các quân vương, những người vay tiền quy mô lớn, đánh giá cao, do đã thấy một phần nợ của họ bị tình trạng lạm phát ăn bớt. Tiền tệ không mang tính trung lập trong sự vận hành thực của nền kinh tế.

Do tiền tệ là sự giàu có, nên một trong những mục tiêu của chính sách kinh tế là thu hút càng nhiều càng tốt các nguồn tiền thặng dư từ hải ngoại, được các nhà buôn ưa chuộng và các quân vương dùng làm cơ sở tính các loại thuế. Tiền tệ, năng động và sống động, được làm bằng thứ thịt ngon miệng, tự bản thân nó là một mục tiêu; do đó, việc gia tăng khối tiền tệ là điều đặc biệt có lợi.

Tuy nhiên, lý luận của trường phái trọng thương chứa đựng một khía cạnh nguy hại: sự phát triển các thặng dư thương mại, khi lượng tiền tăng lên sẽ làm cho giá cả tăng theo. Điều này làm cho việc cạnh tranh với bên ngoài thêm nặng gánh, góp phần làm giảm thặng dư từng mong muốn. Lý thuyết ngoại thương của trường phái trọng thương, trước khi bị trường phái tự do trao đổi thương mại phá bỏ, đã bị bào mòn bởi con sâu của lý thuyết định lượng. Tiếp tục đọc

Những bài học về các cuộc khủng hoảng tiền tệ

khung-hoang-tien-teNHỮNG BÀI HỌC VỀ CÁC CUỘC KHỦNG HOẢNG TIỀN TỆ

Jacques ADDA

Vốn mang bản chất và cường độ khác nhau, mỗi cuộc khủng hoảng tiền tệ đòi hỏi những biện pháp khắc phục phù hợp. Nhưng tất cả cho thấy sự mong manh của mối quan hệ xã hội mà đồng tiền dựa vào.

Nói về cuộc khủng hoảng tiền tệ, là gợi lên tính mong manh của khế ước xã hội mà dựa trên đó hình thành nên tiền tệ. Về mặt lịch sử, ban đầu tiền tệ xuất hiện dưới hình thức một loại hàng hóa đặc biệt, thường là một kim loại quý, được chấp nhận như là một phương tiện để thanh toán các khoản nợ được thỏa thuận trong các giao dịch trao đổi (giao dịch thương mại) hoặc ngoài giao dịch trao đổi (các khoản nợ tài chính) và được lưu giữ như là một tài sản dự trữ có giá trị. Giá trị nội tại của đồng tiền, được xác định qua trọng lượng, là cái đảm bảo khả năng thanh toán của nó. Đồng tiền có thể được kiểm định qua cân lượng và được đảm bảo khi mà việc phát hành tiền tệ mang tính tập trung và được một quốc vương bảo đảm, với dấu ấn của người trên mặt sau của đồng tiền. Tiếp tục đọc

Tiền tệ, vector liên kết và phản bác xã hội

TIỀN TỆ, VECTOR LIÊN KẾT VÀ PHẢN BÁC XÃ HỘI

Pepita OULD AHMED

Tiền tệ không chỉ là một công cụ trao đổi; nó còn là và đặc biệt là một kiến trúc xã hội nổi lên từ một sự thỏa hiệp chính trị.

Đối với cách tiếp cận thống trị trong kinh tế học, thì tiền tệ không gì khác hơn là một phương tiện trung gian trao đổi mang tính chức năng và trung lập thuần túy, có nghĩa là không ảnh hưởng gì đến hoạt động kinh tế. Tuy vậy, tiền tệ là một phương tiện mang khá nhiều chiều kích khác – có tính xã hội, văn hóa, lịch sử, đạo đức, đề chỉ nói đến những chiều kích chính mà thôi. C​ác ngành khoa học xã hội khác, đặc biệt là sử học, xã hội học và nhân học minh chứng cho điều này. Trào lưu (thiểu số) này của khoa học kinh tế được gọi là trào lưu phi chính thống, chủ trương một cách tiếp cận mang tính thể chế và đa ngành cho nền kinh tế. Từ các phương pháp và tra vấn bắt nguồn từ các chuyên ngành nguyên thủy của chúng, các cách tiếp cận đối chọn này gặp nhau ở điểm bác bỏ quan niệm về chế độ tiền tệ đang thống trị, trên ít nhất hai khía cạnh. Tiếp tục đọc

Những mối liên hệ nguy hiểm giữa tiền tệ và tài chính

money-and-financeNhững mối liên hệ nguy hiểm giữa tiền tệ và tài chính

Dominique PLIHON

Trong ba thập niên qua, các thị trường tài chính đã trải qua một sự gia tăng quyền lực đầy ấn tượng. Đến mức biến đổi vai trò của các ngân hàng trong nền kinh tế và bản chất của tiền tệ mà ngân hàng đã tạo ra.

Tiền tệ, đối với mọi người, trước hết đó là một phương tiện thanh toán. Nhưng đó cũng là một công cụ dự trữ có giá trị, một trong những hình thức chiếm giữ của cải. So với các nhân tố gia sản khác – chẳng hạn như các chứng khoán, ví dụ (cổ phiếu, trái phiếu và các chứng khoán tài chính khác) –  lợi thế của tiền tệ đó là tài sản có tính thanh khoản cao nhất. Một tài sản có tính thanh khoản có hai đặc điểm chính, và tiền tệ có cả hai đặc điểm này ở mức cao nhất. Thứ nhất, giá trị danh nghĩa của nó mang tính ổn định, không giống như các tài sản khác – tài sản thực và tài sản tài chính – mà giá cả biến động theo sự biến động của cung và cầu. Thứ hai, là nó mang tính có sẵn tức thì để thanh toán trong các giao dịch, không chậm trễ và không có chi phí đáng kể. Tiếp tục đọc

Một câu chuyện về quyền lực

jacksonville-barter-exchange-tradingTiền tệ được dùng vào việc gì?

Là một công cụ trao đổi đơn giản đối với các nhà kinh tế, tiền tệ trước hết là một sự được mất về quyền lực và là một vec-tơ gắn kết xã hội mạnh mẽ. Các đường nét của nó không ngừng tiến hóa theo thời gian, để trở nên mờ nhạt với sự tài chính hóa nền kinh tế.

2. Một câu chuyện về quyền lực

Christian CHAVAGNEUX

Để củng cố quyền lực, các nhà buôn, các chủ ngân hàng và các quân vương đã chiến đấu qua nhiều thế kỷ để kiểm soát việc phát hành tiền tệ. Tiếp tục đọc