Các bất bình đẳng

CÁC BẤT BÌNH ĐẲNG

SỰ BẤT BÌNH ĐẲNG VÀ SỨC KHỎE

Sự bất bình đẳng và sức khoẻ có mối liên hệ với nhau như thế nào? Càng ngày càng có nhiều bằng chứng từ các nhà khoa học trên thế giới cho thấy rằng nhiều kết quả về sức khỏe – mọi thứ từ tuổi thọ trung bình đến tỷ lệ tử vong ở trẻ sơ sinh và béo phì – có thể có liên quan đến mức độ bất bình đẳng về kinh tế trong một cộng đồng nhất định. Sự bất bình đẳng về kinh tế lớn hơn dẫn đến những kết quả về sức khoẻ tồi tệ hơn.

Đối với các nhà dịch tễ học – những nhà khoa học nghiên cứu sức khoẻ của các cộng đồng, sự bất bình đẳng lớn hơn không chỉ có nghĩa là đói nghèo. Sức khỏe kém và sự nghèo đói đi đôi với nhau. Những nghiên cứu dịch tễ học cho thấy rằng sự bất bình đẳng ở mức cao ảnh hưởng tiêu cực đến sức khoẻ của cả những người giàu có. Nguyên nhân chính mà các nhà nghiên cứu đưa ra để giải thích cho điều này là sự bất bình đẳng làm giảm sự gắn kết xã hội, một động lực dẫn đến tâm trạng căng thẳng hơn, sợ hãi hơn, và mất an toàn hơn cho mọi người. Tiếp tục đọc

Bất bình đẳng: Chúng ta có thể làm được gì?

Anthony Atkinson (1944-2017)

BẤT BÌNH ĐẲNG: CHÚNG TA CÓ THỂ LÀM ĐƯỢC GÌ?

Tony Atkinson

Về Tony Atkinson: Huân tước Tony Atkinson là một kinh tế gia nổi tiếng thế giới. Ông là Nghiên cứu viên cao cấp của Trường Nuffield, Đại Học Oxford và là Giáo sư Centennial của Trường Kinh Tế và Khoa Học Chính Trị London.

Xin chào buổi sáng ông Tony Atkinson và rất cảm ơn ông đã tham gia cùng chúng tôi hôm nay.

Xin chào buổi sáng.

Ông làm việc và nghiên cứu về bất bình đẳng đã từ rất lâu và ông đã có không ít công trình nổi tiếng được công bố. Để khởi động, ông vui lòng nhắc lại: Đâu là những vấn đề lớn nhất của bất bình đẳng? Tại sao bất bình đẳng lại là một vấn đề kinh tế – xã hội hệ trọng?

Theo tôi có hai nhóm nguyên nhân giải thích tại sao người ta lại quan tâm đến bất bình đẳng, nhóm thứ nhất mang tính nội tại, xuất phát từ thực tế chúng ta mong muốn được sống trong loại hình xã hội mà ít ra khoảng cách giữa thành phần trên đỉnh và thành phần dưới đáy không quá lớn và tôi cho đó là nhóm nguyên nhân bên trong giải thích tại sao chúng ta cảm thấy rằng chúng ta nên giải quyết các vấn đề công bằng xã hội. Nhóm thứ hai chính là tác hại của bất bình đẳng, mà gần đây đã có khá nhiều sự chú ý tập trung vào tác động của bất bình đẳng lên tất cả các vấn đề kinh tế và xã hội. Nhưng theo tôi, tác hại trầm trọng nhất là khi có sự cộng hưởng của hai loại bất bình đẳng: bất bình đẳng về cơ hội và bất bình đẳng về kết quả.

Và tôi có xu hướng chú trọng vào bất bình đẳng về kết quả vì tôi cho rằng để đạt được điều gì đó, chúng ta nên có một sân chơi bình đẳng về mặt cơ hội, đây là điều mà hầu như ai cũng công nhận. Tiếp tục đọc

Robot hóa có nên được miễn thuế?

ROBOT HÓA CÓ NÊN ĐƯỢC MIỄN THUẾ?

Robert J. Shiller

NEW HAVEN – Ý tưởng về một sắc thuế đánh lên robot đã được đề xuất vào tháng Năm vừa qua trong một dự thảo báo cáo sơ bộ gửi Nghị viện Châu Âu được soạn thảo bởi nghị sĩ Mady Delvaux thuộc Ủy ban các Vấn đề Pháp lý. Nhấn mạnh đến cách mà những robot có thể nới rộng sự bất bình đẳng, bản báo cáo đã đề xuất rằng nên chăng “cần phải yêu cầu doanh nghiệp công bố thông tin về mức độ và tỷ lệ đóng góp của các loại người máy và trí tuệ nhân tạo vào những kết quả kinh tế của một công ty nhằm mục đích đánh thuế và tính toán những khoản đóng góp an sinh xã hội.

Những phản ứng từ công chúng về đề xuất của Delvaux là vô cùng tiêu cực, với ngoại lệ đáng chú ý của Bill Gates, người tán thành nó. Nhưng chúng ta không nên bác bỏ ý tưởng này. Chỉ mới năm ngoái, chúng ta đã thấy sự gia tăng của những thiết bị như Google Home và Amazon Echo Dot (Alexa), nhằm thay thế những mặt nào đó của việc nội trợ. Cũng như thế, các dịch vụ taxi không người lái Delphi và nuTonomy ở Singapore đã được khởi động để thay thế những bác tài xế. Và Doordash, vốn sử dụng những bánh xe tự hành thu nhỏ của công ti Starship Technologies, đang dần thay thế các nhân viên giao hàng thức ăn. Tiếp tục đọc

Bất bình đẳng ở Châu Âu: Phức tạp và Đa chiều

BẤT BÌNH ĐẲNG Ở CHÂU ÂU: PHỨC TẠP VÀ ĐA CHIỀU

Michael Dauderstädt

Nói về bất bình đẳng ở Châu Âu, chúng ta phải đối mặt với một hình mẫu phức tạp về các vấn đề và các chiều kích khả dĩ mà có thể được đo lường theo nhiều cách khác nhau. Như Bảng 1 cho thấy, bất bình đẳng hiện liên quan đến các khía cạnh khác nhau như thu nhập, sự thịnh vượng hay tuổi thọ giữa các đối tượng khác nhau như cá nhân, hộ gia đình, giới tính, lao động và vốn, vùng hay quốc gia. Kinh tế học và thống kê cung cấp các chỉ báo khác nhau để đo lường sự bất bình đẳng này và việc lựa chọn chỉ báo không phải là không bao hàm việc đánh giá giá trị. Tiếp tục đọc

Theo IMF: Toàn cầu hóa nền tài chính nuôi dưỡng sự bất bình đẳng

THEO IMF: TOÀN CẦU HÓA NỀN TÀI CHÍNH NUÔI DƯỠNG SỰ BẤT BÌNH ĐẲNG

Christian Chavagneux

Khu ổ chuột ngay sát khu phố thương mại Makati ở Manila (Philippines). Tại các nước mà khả năng tiếp cận nguồn vốn ngân hàng là điều khó khăn đối với một bộ phận dân cư, thì sự bất bình đẳng gia tăng đáng kể. ©PETER BIALOBRZESKI/LAIF-REA

Đối với các chuyên gia của Quỹ Tiền tệ Quốc tế (IMF), không còn nghi ngờ gì nữa: khi một nước mở cửa nền kinh tế của mình để đón nhận những làn gió đầu tư tài chính lớn trên thế giới, thì sẽ có sự gia tăng bất bình đẳng xã hội. Đó là kết luận của một nghiên cứu thực nghiệm tại 149 nước trong giai đoạn 1970-2010. Tiếp tục đọc

Cuộc khủng hoảng của chủ nghĩa thị trường cực đoan

hinh-minh-hoaCUỘC KHỦNG HOẢNG CỦA CHỦ NGHĨA THỊ TRƯỜNG CỰC ĐOAN

Anatole Kaletsky

LONDON – Điều ngạc nhiên lớn nhất về mặt chính trị của năm 2016 là việc mọi người đã rất đỗi ngạc nhiên. Tôi chắc chắn không có lý do gì để bị bất ngờ: ngay sau cuộc khủng hoảng năm 2008, tôi đã viết một cuốn sách gợi ý là một sự sụp đổ về niềm tin đối với các định chế chính trị sẽ tiếp diễn theo sau sự sụp đổ về kinh tế, với một độ trễ là năm năm hoặc ngần khoảng ấy.

Friedrich Engels (1820-1895)
Friedrich Engels (1820-1895)

the-communist-manifestoChúng ta đã thấy chuỗi sự cố này trước đây. Tiếp theo sự sụp đổ đầu tiên của toàn cầu hóa, được Karl Marx và Friedrich Engels mô tả vào năm 1848 trong Bản Tuyên ngôn Cộng sản, là những cải cách về pháp luật, tạo nên những quyền chưa từng có cho giai cấp lao động. Theo sau sự sụp đổ của chủ nghĩa đế quốc Anh sau Chiến tranh thế giới lần thứ nhất là chính sách kinh tế mới (New Deal) và nhà nước phúc lợi. Và cuộc cách mạng của Thatcher-Reagan đến sau sự sụp đổ của kinh tế học Keynesian sau năm 1968. Trong cuốn sách của tôi Capitalism 4.0 [Chủ nghĩa tư bản 4.0], tôi cho rằng những biến động chính trị tương tự sẽ tiếp diễn với sự sụp đổ thứ tư mang tính hệ thống của chủ nghĩa tư bản toàn cầu mà tín hiệu báo trước là cuộc khủng hoảng năm 2008. Tiếp tục đọc

Nhà kinh tế học đoạt giải Nobel nói rằng, sự bất bình đẳng ở Mỹ đã không chỉ xảy ra tình cờ. Nó đã được tạo ra.

hinh-dau-baiNHÀ KINH TẾ HỌC ĐOẠT GIẢI NOBEL NÓI RẰNG, SỰ BẤT BÌNH ĐẲNG Ở MỸ ĐÃ KHÔNG CHỈ XẢY RA TÌNH CỜ. NÓ ĐÃ ĐƯỢC TẠO RA.

Duy trì quyền lực của tốp trên cùng như thế nào?

Joseph E. Stiglitz

Sự bất bình đẳng ở Mỹ đã không chỉ xảy ra tình cờ. Nó đã được tạo ra. Các tác lực thị trường đã đóng một vai trò, nhưng không phải chỉ có các tác lực thị trường. Ở một góc độ nào đó, nên được nói rõ ràng rằng: các qui luật kinh tế phổ quát, nhưng sự bất bình đẳng của chúng ta ngày càng tăng -đặc biệt là giá trị được nắm giữ bởi nhóm 1% người có thu nhập cao nhất- là một “thành tựu” nổi bật của Mỹ. Sự bất bình đẳng quá mức đó không phải là định mệnh và cung cấp lý do để hy vọng, nhưng trong thực tế nó có thể sẽ tồi tệ hơn. Các tác lực đóng vai trò trong việc tạo ra những kết quả này có khả năng tự củng cố.

Mức độ bất bình đẳng của Mỹ hiện nay không bình thường. So với các nước khác và thậm chí so với những gì xảy ra trong quá khứ ở Mỹ, nó lớn bất thường, và đang tăng nhanh bất thường. Người ta thường nói rằng theo dõi sự thay đổi trong bất bình đẳng giống như nhìn cỏ mọc: thật khó để nhìn thấy những thay đổi trong bất kỳ khoảng thời gian ngắn nào. Nhưng bây giờ điều đó không còn đúng nữa. Tiếp tục đọc