Điểm sách: Thế giới đối mặt với “nguy cơ” Trung Quốc

ĐIỂM SÁCH: THẾ GIỚI ĐỐI MẶT VỚI “NGUY CƠ” TRUNG QUỐC

Jean-Raphaël Chaponnière

Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình. (Nguồn: Nikkei Asian Review)

Trung Quốc không còn là “thách thức” đối với thế giới, mà là “nguy cơ” đe dọa phương Tây và các giá trị của nó. Về căn bản, đó là cảnh báo của cuốn sách La Chine e(s)t le monde, essai sur la sino-mondialisation [Trung Quốc l(v)à thế giới, tiểu luận về sự toàn cầu hóa Trung Quốc], của các tác giả Sophie Boisseau du Rocher, cộng sự nghiên cứu tại viện Ifri, và Emmanuel Dubois de Prisque, cộng sự nghiên cứu tại viện Thomas More. Cuốn sách được viết bởi hai chuyên gia xuất sắc về châu Á, giới thiệu những vấn đề then chốt để phân tích sự nổi lên của một siêu cường mà vận mệnh liên quan đến tất cả chúng ta. Tiếp tục đọc

Ở giao điểm của những tính hiện đại

Ở GIAO ĐIỂM CỦA NHỮNG TÍNH HIỆN ĐẠI

Về cuốn Maruyama Masao. Un regard japonais sur la modernité (Một cái nhìn Nhật về tính hiện đại) của Bernard Stevens, NXB CNRS

Simon Ebersolt[i]

Maruyama Masao (1914-1996)

Sự hiện đại hóa của Nhật Bản có phải là do sự tác động duy nhất của Phương Tây, như người ta thường nghĩ, hay nó phái sinh từ một sự tiến hóa đặc thù? Đó là luận điểm mà Maruyama Masao khẳng định, một nhà tư tưởng được vinh danh lần đầu tiên trong một chuyên khảo bằng tiếng Pháp.

Tranh luận về tính hiện đại ở Nhật

Là đối tượng của một sự quan tâm thường xuyên của các trí thức Nhật Bản, tính hiện đại đã ở trung tâm của nhiều cuộc tranh luận vào thế kỷ XX, phần lớn dựa trên những vấn đề tổng quát sau: Phải chăng chính bản thân Nhật Bản là hiện đại? Nếu đúng là như vậy, thì Nhật đã hiện đại hóa vào lúc nào? Vào thời đại Minh Trị (1868-1912), đồng nghĩa với sự âu hóa của đất nước? Tại sao Nhật Bản lại hiện đại hóa trong khi nó không thuộc về Phương Tây? Cuốn sách của Bernard Stevens, Maruyama Masao. Un regard japonais sur la modernité (Maruyama Masao. Một cái nhìn Nhật về tính hiện đại) là một cơ hội để suy nghĩ về mối quan hệ giữa một nước không phải là Tây Phương và sự hiện đại hóa, vốn thường được xem như là một sản phẩm hoàn toàn của Phương Tây sau này được xuất khẩu sang phần còn lại của thế giới. Tiếp tục đọc

Giải thích bằng mười biểu đồ Tư Bản và Hệ Tư Tưởng, tác phẩm mới của piketty

GIẢI THÍCH BẰNG MƯỜI BIỂU ĐỒ TƯ BẢN VÀ HỆ TƯ TƯỞNG, TÁC PHẨM MỚI CỦA PIKETTY

Christian Chavagneux

Trong tác phẩm phát hành vào thứ năm tới, tác giả tái hiện động thái lịch sử của các bất bình đẳng. Chủ đề của tác giả dựa trên cách xử lí nhất quán dữ liệu, được minh hoạ bằng không dưới 160 biểu đồ! Alternatives économiques chọn 10 biểu đồ trong số đó để giúp bạn bước vào tác phẩm đồ sộ này.

Ta tìm thấy trong 1200 trang của cuốn Tư bản và hệ tư tưởng, tác phẩm mới của Thomas Piketty, hơn 160 biểu đồ và cả chục bảng biểu! Nhà kinh tế, người sưu tầm số liệu, đặt những phân tích của mình trên nền tảng việc tìm kiếm đầy ấn tượng các dữ liệu cho phép thuật lại một cách khác hơn lịch sử hai thế kỉ rưỡi những bất bình đẳng và những ý tưởng biện bạch cho chúng. Sau bài phỏng vấn Thomas Piketty, đây là một cách khác để bước vào tác phẩm đồ sộ này. Tiếp tục đọc

Lời nói đầu của cuốn “Làng mạc ở châu thổ sông Hồng” và Vài tâm đắc về làng xã Việt Nam

LTS. Nhà xuất bản Tri thức vừa phát hành cuốn “Làng mạc ở châu thổ sông Hồng” của hai nhà nhân học Nguyễn Tùng và Nelly Krowolski. Chúng tôi xin cho đăng lại dưới đây “Lời nói đầu” của Nguyễn Tùng để giới thiệu với bạn đọc cuốn sách đáng chú ý này.

LỜI NÓI ĐẦU

Nguyễn Tùng

Nguyễn Tùng (1944-)

Các bài đăng trong cuốn sách này là kết quả mà Nelly Krowolski và tôi (Nguyễn Tùng) đã đạt được thông qua hai chương trình hợp tác nghiên cứu Pháp-Việt: về làng Mông Phụ (xã Đường Lâm, thị xã Sơn Tây, Hà Nội) và về làng ở vùng châu thổ sông Hồng.

– Chương trình nghiên cứu làng Mông Phụ

Đây là chương trình được ký kết vào tháng 7/1989 giữa Ủy ban Khoa học Xã hội Việt Nam (nay là Viện Hàn lâm Khoa học Xã hội Việt Nam) và Trung tâm Quốc gia Nghiên cứu Khoa học của Pháp (CNRS) và được giao cho Viện Dân tộc học (thuộc Ủy ban Khoa học Xã hội Việt Nam, nay là Viện Hàn lâm Khoa học Xã hội Việt Nam) và Viện Nghiên cứu Ðông Nam Á và Thế giới Nam Đảo (LASEMA, thuộc Trung tâm Quốc gia Nghiên cứu Khoa học của Pháp, CNRS) thực hiện.

Tham gia hai cuộc điền dã (5-6/1990 và 10-11/1991) ở Đường Lâm, có bốn nhà nghiên cứu thuộc Viện Dân tộc học (Võ Thị Thường, Diệp Ðình Hoa, Nguyễn Dương Bình và Trần Văn Hà) và ba nhà nghiên cứu thuộc LASEMA (Nelly Krowolski, Nguyễn Xuân Linh và Nguyễn Tùng). Dù rất bận rộn với trách nhiệm lãnh đạo, GS. Bế Viết Ðẳng, Viện trưởng Viện Dân tộc học, thỉnh thoảng cũng đã đến tham gia.

Ngoài hai cuộc điền dã chính nói trên, Nguyễn Tùng và Nguyễn Xuân Linh còn về điều tra bổ túc ở Ðường Lâm vào tháng 5/1995. Và trong mỗi lần sang Việt Nam điền dã trong khuôn khổ của chương trình nghiên cứu kế tiếp về “làng ở vùng châu thổ sông Hồng”, Nelly Krowolski và Nguyễn Tùng cũng đã về thăm Ðường Lâm để cập nhật các tri thức và nhất là để theo dõi các biến đổi mới xảy ra ở đó. Tiếp tục đọc

Thomas Piketty: Tư bản và hệ tư tưởng

THOMAS PIKETTY: TƯ BẢN VÀ HỆ TƯ TƯỞNG

LTS: Sau Tư bản thế kỷ XXI, xuất bản năm 2013, được dịch ra 10 thứ tiếng và bán 2,5 triệu bản, nhà kinh tế học Pháp Thomas Piketty đã ra mắt tháng 9 2019 Tư bản và hệ tư tưởng (NXB Seuil), tác phẩm 1200 trang khảo sát sự hình thành và biện minh sự bất bình đẳng trên thế giới. Dưới đầu đề “Thế giới theo Piketty”, tạp chí Pháp Alternatives Economiques (số 394, tháng 10 2019) dành cho sự kiện này một hồ sơ gồm bài phỏng vấn tác giả Thomas Piketty, bài giới thiệu của nhà báo Christian Chavagneux và nhiều biểu đồ trích từ tác phẩm. Bản dịch của Trần Hải Hạc và Nguyễn Đôn Phước.

Thế giới theo Piketty

Hồ sơ của tạp chí Alternatives Economiques số 394, tháng 10 2019, tr. 22-34.

Đả đảo sở hữu!

“Đây là lần đầu tiên tôi trở thành chủ tịch của một cái gì đó” – Thomas Piketty phát biểu với nụ cười toe toét. Ông vừa được đồng nghiệp chỉ định đứng đầu tổ chức Ecineq, một hội bác học có mục đích đấu tranh chống bất bình đẳng. Thừa dịp diễn từ của “chủ tịch”, Piketty giới thiệu nội dung chủ yếu của Tư bản và hệ tư tưởng, quyển sách mới của ông xuất bản tại Pháp vào giữa tháng 9, trong khi chờ đợi bản tiếng Anh sẽ ra mắt tại Mỹ mùa xuân 2020.

Với quyển sách trước của ông đã phát hành đến 2,5 triệu bản, Piketty biết rằng dư luận phê phán chờ xem ông có tái diễn điều đó hay không? “Hiện tượng” Piketty phải chăng sẽ mất đi phần nào hiệu ứng bất ngờ của nó? “Đây chính là quyển sách xuất sắc nhất của tôi” – nhà nghiên cứu khẳng định với chúng tôi hồi mùa tựu trường tại văn phòng của ông ở Trường kinh tế học Paris. Thế thì có gì trong quyển sách mới đường bệ 1200 trang này? Tiếp tục đọc